”Op vrijdagochtend 10 mei 1940
werden veel Nederlanders wakker van het gebrom van vliegtuigen,
ontploffende bommen en het geratel van tanks. Duitse soldaten
waren de grens over getrokken. De oorlog was begonnen” volgens de
canon van Nederland, waarin het onderwerp Tweede Wereldoorlog
expliciet is opgenomen. Dat de Tweede Wereldoorlog een belangrijk
element is in de wereldgeschiedenis en onze Nederlandse
geschiedenis is duidelijk. Dat betekent echter nog niet dat het
onderwerp ondanks opname in kerndoelen en canon binnen het
hedendaags onderwijs altijd en overal voldoende en vooral de
juiste aandacht krijgt. De gevolgen laten zich raden; er zijn
studenten geschiedenis die niet weten wat nazisme is en een ieder
kent de verhalen van verstoorde 4 mei herdenkingen en voetballen
met kransen. En wanneer journaalbeelden een roerige Gaza-strook
tonen, neemt op scholen het "antisemitisme" toe; de islamisering
van Hitlers gedachtegoed ?
Tja, de
praktijk van het onderwijs nu en de leerlingpopulatie is zeer
divers; er zijn scholen waar het vak geschiedenis niet langer
of nauwelijks bestaat en: waarom zou je nu ook een vluchteling
uit Bosnië of Somalië lastig vallen met de NSB, het
bombardement op Rotterdam of D-day ? De Holocaust dan mischien,
daar zou je nog wat mee kunnen doen, hoewel dit in sommige
gevallen weer bepaalde risico's met zich meebrengt...... Ook
voor autochtone leerlingen is de Tweede Wereldoorlog inmiddels
ver verleden tijd. Toch biedt "die oorlog" nog steeds voldoende
aanknopingspunten om tot zinvol en betekenisvol onderwijs te
komen. Dat vereist van hen die zich in scholen met het
onderwerp bezighouden een wat andere aanpak en presentatie dan
alleen de
traditionele.
Educatief of smakeloos?
Een
Braziliaanse rechter verbood dat een carnavalswagen met op
elkaar gestapelde plastic lijken en een nep-Hitler mocht
meerijden in de grote carnavalsoptocht van Rio de Janeiro.
(2008) De praalwagen van de Sambagroep mocht alleen meedoen
zonder lijken en Hitlers. Joodse organisaties hadden eerder
met afgrijzen gereageerd op de Holocaustwagen. Volgens de
bedenker van de wagen, Paulo Barros, was het juist zeer
respectvol bedoeld: ''Het moet de Holocaust uitbeelden als
alarm, zodat de tragedie nooit wordt herhaald''. Daarnaast
vond hij dat carnaval ook een manier is om te laten zien
wat er in de wereld gebeurt. Sambagroep Estacia de Sa uit
Rio de Janeiro kwam met een zogeheten 'Hitler-vleugel', met
oa. een tank en dansers in uniformen met hakenkruizen. De
Israëlische Federatie van Rio de Janeiro verzocht de groep
de hakenkruizen en de naam 'Hitlervleugel' te verwijderen,
Estacia de Sa gaf gehoor aan de oproep.
